Protezy całkowite osiadające zbudowane są z akrylu i służą do uzupełnienia brakującego uzębienia. Jest to dla każdego pacjenta nowa sytuacja w jamie ustnej. Potrzebna jest zatem cierpliwość i odpowiedni czas adaptacji do nowych protez. Procesowi temu sprzyja odpowiednie nastawienie. Nie oczekujmy od nowych protez, że będą leżały tak samo jak stare protezy lub, że będą idealnym zastąpieniem zębów własnych. Protezy funkcjonują inaczej niż zęby pacjenta, potrzeba czasu i wysiłku, aby nauczyć się jeść, mówić i śmiać w protezach. Dopiero co oddane protezy nie będą również identyczne ze starymi, ze względu na to, że stare protezy zdążyły już „osiąść”, a nowe jeszcze nie, do starych pacjent już się przystosował, a nowe są jeszcze wyzwaniem dla jamy ustnej. Do całej tej sytuacji muszą się dostosować zarówno tkanki jamy ustnej, jak i mózg. A na to potrzeba czasu i cierpliwości. Aby to ułatwić zapoznajmy się z instrukcją prawidłowego użytkowania protez zębowych.
Po każdym posiłku należy wyjąć protezę, oczyścić ją strumieniem ciepłej wody, a następnie umyć specjalną szczoteczką do protez zębowych lub miękką szczoteczką. Do mycia używamy szarego mydła albo specjalnej pasty do protez, np. Protefix HIGIENA. Błona śluzowa oraz grzbiet języka powinny być szczotkowane miękką szczoteczką (inną niż do protez) w celu oczyszczenia i pobudzenia krążenia.
Protezy powinny być wyjmowane na noc (na ok. 6-8h) i po dokładnym umyciu wytarte do sucha i przechowywane w suchym, czystym pojemniku. Są wyjątki od tej zasady i jest to m.in. okres adaptacji do protez przez pierwsze dwa tygodnie, przez ten czas protezy użytkujemy całodobowo. Po tym czasie bezwzględnie zachowujemy przerwę nocną w użytkowaniu protez.
Raz w tygodniu można stosować tabletki do mycia, np. Corega Tabs.
W trakcie pierwszych dni lub nawet tygodni mogą pojawić się trudności w połykaniu, mówieniu, wzmożone wydzielanie śliny, uczucie braku miejsca dla języka, przygryzanie śluzówki policzków i warg.
Zmienia się sposób spożywania posiłków. Należy kroić pożywienie na mniejsze kęsy. Gryzienie i odgryzanie odbywa się za pomocą zębów bocznych, starajmy się gryźć obustronnie. W zasadzie zęby przednie mają funkcję estetyczną i fonetyczną, nie uczestniczą w odgryzaniu pokarmów. Unikajmy ciągnących i bardzo twardych pokarmów. Problemy te będą się zmniejszać z czasem, nie zniechęcajmy się.
W okresie adaptacyjnym pojawiają się problemy z utrzymaniem dolnej protezy. Pomocne będą ćwiczenia fonetyczne języka polegające na wielokrotnym powtarzaniu głoski „i”, czytaniu na głos, głośnym i powolnym artykułowaniu słów podczas rozmowy. Również i te trudności będą się zmniejszać, ale żeby tak się stało musimy ją regularnie nosić. Pamiętajmy, że nie uda nam się zaakceptować protezy jeśli będziemy ją wkładać jedynie okazjonalnie.
Leczenie protetyczne nie kończy się w momencie oddania gotowej protezy. Niezbędne są wizyty kontrolne, które wyznaczy lekarz. Jeśli przed wizytą kontrolną występują dolegliwości bólowe uniemożliwiające użytkowanie protez, należy zaprzestać ich użytkowania. Jednak dzień przed wizytą należy ponownie założyć nowe protezy, aby umożliwić usunięcie przyczyn dyskomfortu. Pamiętajmy, że nie wolno użytkować jednej protezy nowej z drugą starą!
W przypadku uszkodzenia protezy (złamanie, wypadnięcie zęba) nie należy jej używać, ani samodzielnie naprawiać, lecz osobiście zgłosić się do lekarza w celu ustalenia przyczyny uszkodzenia i naprawy.
lek. dent. Katarzyna Książeńska